Samozatrudnienie (ang. self-employed) było bardzo popularne wśród Polaków przed przystąpieniem Polski do Unii Europejskiej. Powód był bardzo prozaiczny - samozatrudnienie gwarantowało tzw. biznes-wizę, czyli prawo do pobytu i pracy (na szczególnych warunkach) w Królestwie. Po przystąpieniu do UE Polacy nie muszą już uciekać się do tego sposobu na uzyskanie prawa pobytu. Mimo to, taki sposób zatrudnienia jest bardzo atrakcyjny dla wielu osób.

Ważne! Jeśli prowadzisz działalność jako osoba samozatrudniona, masz trzy miesiące od rozpoczęcia działalności na rejestrację. Jeśli tego nie zrobisz, zostaną przeciwko tobie podjęte kroki administracyjne i grozi Ci automatyczna kara w wysokości 100 funtów.

Zalet samozatrudnienia jest wiele. Przede wszystkim ilość biurokracji związana z tym rodzajem zatrudnienia jest minimalna. Aby zacząć możesz się udać do lokalnego biura Inland Revenue i wypełnić dosłownie dwie strony formularza. W formularzu należy wypełnić National Insurance Number (jeśli się posiada), adres zamieszkania i zawód, czyli rodzaj usług jaki się będzie wykonywało. Dodatkowa strona (żółta) jest przeznaczona do wypełnienia, gdy chcemy płacić poprzez bezpośrednie pobranie z konta (ang. Direct Debit). Jeśli nie posiadasz konta, opcja ta jest dla Ciebie bez znaczenia.

Formularz jest dostępny w każdym biurze obsługi podatników, ale można takżego pobrać ze stron urzędu skarbowego. (Niestety, formularz ze stron nie ma strony dotyczącej Direct Debit). Po pobraniu i wydrukowaniu, zostaje wypełnienie paru pól, a wypełniony formularz można wysyłać pocztą.

Ja jednak doradzam standardowe pójście do biura, gdyż pracownicy są bardzo mili i pomagają przy wszelakich wątpliwościach. Po wysłaniu formularza, powinieneś dostać potwierdzenie, a czasem i pakiet startowy, w którym wiele rzeczy jest przystępnie objaśnionych.

Zaletami samozatrudnienia jest przede wszystkim brak skomplikowanych reguł podatkowych i uproszczona księgowość. Rozliczenie się samemu jest do ogarnięcia, a w najgorszym przypadku, rozliczenie przez księgowego nie będzie bardzo drogie. Z drugiej strony, samozatrudnienie ma jedną wielką wadę: osoba prowadząca działalność jest odpowiedzialna całym swoim majątkiem za wszelkie poczynania firmy. Innymi słowy, w przypadku bankructwa, wierzyciele będą przejmować prywatny majątek właściciela.

Z rzeczy istotnych - aby firma sprawnie funkcjonowała, powinieneś posiadać konto bankowe dla swojego biznesu. Najczęstszym i najprostszym rozwiązaniem jest posiadanie jednego konta dla transakcji prywatnych i biznesowych, ale wtedy - aby się rozliczyć - będziesz musiał wiedzieć o każdym wpływie na konto. Każdy księgowy będzie odradzał takie rozwiązanie - szczególnie, że urząd skarbowy będzie oczekiwał wyjaśnienia każdego wpływu na takie konto.

Lepszym rozwiązaniem jest osobne konto dla prowadzenia działalności - wtedy jest jasne rodzielenia finasó prywatnych od firmowych. I tutaj są dwa rozwiązania - konto biznesowe albo drugie konto prywatne. Za prowadzenie konta biznesowego banki pobierają opłaty, ale równocześnie bank oferuje dodatkowe usługi dla biznesu. Dodatkowe konto prywatne wydaje się być najlepszym rozwiązaniem - jest darmowe i oferuje wszystkie potrzebne usługi.

Przy prowadzeniu działalności na zasadzie samozatrudnienia, co kwartał musisz opłacać Class 2 National
Insurance contributions (NICs) czyli brytyjską składkę na ubezpieczenie społeczne. Jeśli wypełniłeś odpowiednią kartkę w formularzu rejestracyjnym - składka te będzie pobierana automatycznie. Jeśli tego nie zrobiłeś - urząd skarbowy będzie przysyłał Ci rachunek do zapłacenia co 13 tygodni. W roku podatkowym 2007-2008, składka wynosi 2.20 funta za tydzień.

Na samym końcu, jeśli nie masz przyznanego numeru NIN (National Insurance Number) po rejestracji jako samozatrudniony, musisz umówić się na spotkanie w sprawie jego przyznania.